Kennisbank

Wat kost een architect voor een nieuwbouwwoning?

Voor een nieuwbouwwoning rekent een architect meestal 7 tot 15 procent van de bouwsom. Bij een vrijstaande woning van 180 m² gaat het dan al snel om € 24.000 tot € 43.000 voor het volledige traject. Hier lees je wat elke fase kost, welke kosten erbij komen en hoe je grip houdt op het budget.

Auteur
Nils Molen, Architect BNA
Bijgewerkt
20 oktober 2026
Leestijd
8 minuten
Onderwerp
Kosten
Zijgevel vrijstaande bosvilla met houten gevel in Almere Duin

In het kort

  • Voor een nieuwbouwwoning rekent een architect volgens Homedeal en Trustoo meestal 7 tot 15 procent van de bouwsom. Andere bureaus noemen 4 tot 10 procent.
  • Bij een vrijstaande woning van 180 m² is dat al snel € 24.000 tot € 43.000 voor het volledige traject, van eerste schets tot oplevering.
  • Bij Molen Architects werk je in losse fases: een schetsontwerp vanaf € 1.200 en een voorlopig en definitief ontwerp vanaf € 4.500, inclusief btw. Voor de vervolgfases krijg je een vaste prijsopgave.
  • Reken daarnaast op een constructeur, een kwaliteitsborger (€ 1.500 tot ca. € 8.300), leges en een energieberekening.

In dit artikel

Een eigen huis bouwen doe je meestal één keer in je leven. De architect bepaalt in de eerste maanden voor een groot deel hoe je de komende decennia woont, en ook wat de bouw gaat kosten. Daarom loont het om goed te begrijpen waar je voor betaalt. De algemene tarieven van architecten lees je in wat kost een architect.

Percentage van de bouwsom: wat betekent dat in euro’s?

Veel architecten rekenen bij nieuwbouw met een percentage van de bouwsom: wat de aannemer rekent voor het bouwen zelf, zonder kavel en inrichting. Volgens Homedeal en Trustoo ligt dat bij een volledige opdracht tussen de 7 en 15 procent. Andere bureaus noemen 4 tot 10 procent, omdat een grotere bouwsom niet evenredig meer ontwerpwerk betekent. Zo ziet dat eruit in euro’s:

Bouwsom7 procent10 procent15 procent
€ 300.000€ 21.000€ 30.000€ 45.000
€ 450.000€ 31.500€ 45.000€ 67.500
€ 600.000€ 42.000€ 60.000€ 90.000
Honorarium voor het volledige traject, van eerste schets tot oplevering.

Een nadeel van een percentage: het honorarium stijgt mee als de bouwkosten hoger uitvallen. Met vaste prijzen per fase zie je per stap wat je betaalt en kies je zelf welke fases je afneemt.

Kosten per fase bij nieuwbouw

Bij nieuwbouw doorloop je dezelfde fases als bij een verbouwing, maar elke fase is groter. Volgens Homedeal gaat ongeveer 45 procent van het honorarium naar het ontwerp, 25 procent naar de technische uitwerking, 15 procent naar vergunning en voorbereiding en 15 procent naar de begeleiding van de bouw.

FaseWat er gebeurt
Programma van eisen en kavelonderzoekJe wensen, je budget en wat het kavelpaspoort of omgevingsplan toestaat
Schetsontwerp en voorlopig ontwerpMassastudie, oriëntatie op zon en uitzicht, eerste plattegronden en 3D
Definitief ontwerpUitgewerkt ontwerp met materialen, klaar voor de vergunning
OmgevingsvergunningAanvraag met tekeningen, energieberekening (BENG) en milieuprestatie (MPG)
Technisch ontwerp en werktekeningenDetails en bestek waarmee aannemers een prijs maken en bouwen
AanbestedingOffertes van aannemers opvragen en vergelijken
BouwbegeleidingToezicht op de bouw, kwaliteitsbewaking en één aanspreekpunt

Bij ons is het ontwerp verdeeld in losse fases, en na elke fase beslis je of je verder gaat. Het schetsontwerp met massastudie en eerste plattegronden begint bij € 1.200, het voorlopig en definitief ontwerp bij € 4.500. Vergunning, bouwtekeningen en bouwbegeleiding prijzen we na de kennismaking, op basis van je kavel en je wensen.

Bijkomende kosten bij nieuwbouw

Bij een nieuwe woning komen er meer specialisten en regels bij dan bij een verbouwing. Neem deze posten vanaf het begin mee in je begroting.

Constructeur

De constructeur berekent de fundering en de draagconstructie. Voor een nieuwe woning gaat het al snel om enkele duizenden euro’s, afhankelijk van de grootte en de complexiteit. Op wisselende of slappe grond, zoals op veel plekken in Flevoland, hoort er ook een sondering bij.

Kwaliteitsborger onder de Wet kwaliteitsborging

Sinds 1 januari 2024 geldt voor nieuwe grondgebonden woningen de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Een onafhankelijke kwaliteitsborger controleert dan of de woning volgens de bouwregels wordt gebouwd, en die betaal je als opdrachtgever. Volgens het ministerie kost dat per woning € 1.500 bij prefab tot ongeveer € 8.300.

Wat er verder verandert:

  • Je doet minstens 4 weken voor de start van de bouw een bouwmelding bij de gemeente, en minstens 2 weken voor je erin trekt een gereedmelding.
  • De aannemer blijft na de oplevering aansprakelijk voor gebreken die toen nog niet ontdekt waren, en levert een consumentendossier op.
  • Je betaalt minder leges, omdat de gemeente de bouw niet meer technisch toetst.

Energieberekening

Een nieuwe woning moet voldoen aan de eisen voor bijna energieneutraal bouwen (BENG). Die berekening hoort bij de vergunningsaanvraag, net als de berekening van de milieuprestatie (MPG).

Leges

De gemeente rekent leges als je een vergunning nodig hebt, op basis van een vaste rekenwaarde per kubieke meter. Een voorbeeld uit Almere: een vrijstaande woning heeft daar in 2026 een rekenwaarde van € 454 per m³. Voor een woning van 650 m³ is dat € 295.100. Onder de Wet kwaliteitsborging betaal je alleen nog het ruimtelijke deel, 1,79 procent, en dat is ongeveer € 5.280. Zonder die wet was daar nog zo’n € 5.490 voor de bouwtechnische toets bijgekomen.

Bodemonderzoek, aansluitingen en notaris

Reken ook op een bodemonderzoek of sondering, de aansluiting op water, elektriciteit, riool en internet, en de notaris voor de kavel. Volgens Homedeal gaat het samen om enkele duizenden euro’s.

Rekenvoorbeeld: vrijstaande woning van 180 m²

Stel: je hebt een kavel en laat een vrijstaande woning van 180 m² ontwerpen en bouwen, standaard afgewerkt. Zo ziet het totaalplaatje eruit, zonder de kavel.

PostBedragToelichting
Bouwkosten€ 342.000 tot € 432.000180 m² tegen € 1.900 tot € 2.400 per m², standaard afgewerkt (Homedeal)
Architect, volledig traject€ 24.000 tot € 43.0007 tot 10 procent van de bouwsom
waarvan schetsontwerp, VO en DO bij Molenvanaf € 5.700Schetsontwerp € 1.200 plus voorlopig en definitief ontwerp € 4.500, incl. btw; vervolgfases volgens vaste prijsopgave
Constructeurenkele duizenden euro’sAfhankelijk van grootte en complexiteit
Kwaliteitsborger€ 1.500 tot ca. € 8.300Wet kwaliteitsborging (ministerie)
Leges (Almere)ca. € 5.280Alleen het ruimtelijke deel, uitgaande van 650 m³
Aansluitingen, sondering, energieberekening, notarisenkele duizenden euro’sHomedeal
Totaal indicatiefca. € 378.000 tot € 499.000Plus enkele duizenden euro’s voor de overige posten, exclusief kavel
Indicatie, geen offerte. Houd daarnaast 5 tot 10 procent buffer aan voor onvoorziene kosten.

De architect is een van de grotere posten, maar het ontwerp bepaalt ook voor een groot deel de bouwkosten. Een slimme indeling met minder vierkante meters kan beter wonen dan een groot huis met loze ruimte, en elke vierkante meter minder scheelt al snel € 2.000 aan bouwkosten.

Wat kost een architect voor een villa?

Een villa is groter en vraagt meer detail: grote glaspartijen, bijzondere materialen, een uitgebreidere installatie. Volgens Homedeal ligt de bouwprijs bij een luxe afwerking op € 2.400 tot € 3.500 per m² of meer, en begint een villa vanaf 200 m² bij zo’n € 650.000. Het honorarium van de architect groeit mee, omdat er meer uren in het ontwerp en de technische uitwerking gaan.

Een voorbeeld is de bosvilla in Almere Duin: een compacte vrijstaande woning van 220 m², gesloten naar de straat en helemaal open naar het bos.

Hoe lang duurt het?

Het ontwerptraject voor een nieuwbouwwoning duurt inclusief vergunning gemiddeld 3 tot 6 maanden. De gemeente heeft voor een vergunning in principe 8 weken, met één keer 6 weken verlenging. De bouw zelf duurt daarna doorgaans 9 tot 12 maanden. Bouw je op een zelfbouwkavel in Almere, dan rekent de Kavelwinkel voor het hele proces, van reservering tot oplevering, met gemiddeld twee jaar.

Cataloguswoning, bouwbedrijf of eigen architect?

CataloguswoningBouwbedrijf met ontwerpEigen architect
OntwerpBestaand ontwerp, beperkt aan te passenOntwerp door of voor de aannemerVanaf nul voor jouw kavel en wensen
Kosten ontwerpLaag, zit in de prijsZit in de aanneemsomApart honorarium
Past bij de kavelMoet binnen het kavelpaspoort passenMeestal welJa, daar wordt het voor ontworpen
Offertes vergelijkenNiet mogelijkLastigJa, meerdere aannemers prijzen op hetzelfde plan
Onafhankelijk adviesNeeNeeJa, de architect werkt voor jou

Een cataloguswoning lijkt goedkoper, omdat het ontwerp al klaar is. Maar elke aanpassing kost extra, en het huis is niet ontworpen voor jouw plek. Een architect kijkt naar de oriëntatie op de zon, het uitzicht, de buren en je manier van wonen. Daardoor haal je meer uit dezelfde vierkante meters.

Zelf bouwen in Almere

In Almere verkoopt de gemeente zelfbouwkavels via de Kavelwinkel, onder meer in Duin, de Noorderplassen, Nobelhorst, Vogelhorst en Oosterwold. Je ontwerp wordt daar getoetst aan het kavelpaspoort, en een vuistregel van de Kavelwinkel is dat de kavel ongeveer een derde van je totale budget kost. Lees meer op onze pagina over bouwen met een architect in Almere.

Ga je liever verbouwen? Lees dan wat een architect kost bij een verbouwing. Twijfel je wie je moet kiezen, lees dan wat een BNA-architect is.

Wat kost een architect voor nieuwbouw bij Molen?

We werken met vaste vanafprijzen voor het ontwerp. De vervolgfases prijzen we na de kennismaking, zodat je voor elke stap vooraf weet wat je betaalt. Meer over onze aanpak lees je op architect voor een nieuwbouwwoning en in onze werkwijze.

OnderdeelVanafprijsWat je krijgt
Schetsontwerp€ 1.200Locatie en wensen, massastudie, eerste plattegronden
Voorlopig en definitief ontwerp€ 4.5003D-ontwerp en materialisatie, klaar voor de vergunning
Vergunning en bouwtekeningenOp maatOmgevingsvergunning, technische tekeningen, details
BouwbegeleidingOp maatToezicht op de bouw en één aanspreekpunt
Alle prijzen zijn inclusief btw. Reiskosten binnen 20 kilometer van Almere zijn inbegrepen.

Een kavel, en nu?

Plan een vrijblijvend kennismakingsgesprek. We bekijken je kavel, je wensen en je budget, en je krijgt een vaste prijsopgave voor het ontwerp.

Veelgestelde vragen

Volgens Homedeal en Trustoo meestal 7 tot 15 procent voor een volledige opdracht, van eerste schets tot oplevering. Andere bureaus noemen 4 tot 10 procent. Wij werken met vaste prijzen per fase, zodat je per stap weet wat je betaalt.

Voor een vrijstaande woning van 180 m² met een bouwsom van € 342.000 tot € 432.000 kost een architect voor het volledige traject al snel € 24.000 tot € 43.000. Bij Molen Architects begint het schetsontwerp bij € 1.200 en het voorlopig en definitief ontwerp bij € 4.500, inclusief btw. Voor de vervolgfases krijg je een vaste prijsopgave.

Volgens het ministerie € 1.500 bij een prefab woning tot ongeveer € 8.300 per woning. Een kwaliteitsborger is sinds 1 januari 2024 verplicht voor nieuwe grondgebonden woningen. Daar staat tegenover dat je minder leges betaalt.

Ja, meestal wel. De constructeur berekent de fundering en de draagconstructie en rekent daarvoor een eigen honorarium. Wij stemmen het ontwerp af met de constructeur, zodat de berekening aansluit op het ontwerp.

Bij ons begint het schetsontwerp voor nieuwbouw bij € 1.200 en het voorlopig en definitief ontwerp bij € 4.500, inclusief btw. Je kiest zelf of je ook de vergunning, de bouwtekeningen en de begeleiding tijdens de bouw bij ons afneemt.

Het ontwerptraject inclusief vergunning duurt gemiddeld 3 tot 6 maanden. De bouw duurt daarna doorgaans 9 tot 12 maanden.

Het is niet verplicht, maar je hebt wel een compleet bouwplan met tekeningen en berekeningen nodig voor de omgevingsvergunning. Een architect ontwerpt een woning die past bij je kavel, je budget en je manier van wonen, en zorgt dat het plan aan alle regels voldoet.

Meer uit de kennisbank

Alle artikelen

Plannen voor je huis?

Plan een vrijblijvend kennismakingsgesprek. We reageren binnen 24 uur en denken graag met je mee over de mogelijkheden en de kosten.

Je kan hier foto's, plannen en afmetingen toevoegen.

Een onbeperkt aantal bestanden kan naar dit veld worden geupload.

256 MB limiet.

Toegestane types: pdf, jpg, png, zip.

Deze site is beschermd door reCAPTCHA en het privacybeleid en de servicevoorwaarden van Google zijn van toepassing.